Ðau bụng tiêu chảy là chứng bệnh rất hay gặp và gây nhiều phiền toái, với phụ nữ mang thai ở những tháng đầu, chuyện phiền toái sẽ gấp bội kèm theo những lo lắng về việc ảnh hưởng tới thai nhi. Trong 3 tháng đầu mang thai bị đau bụng tiêu chảy thì phải làm sao? 

Chắc hẳn đây là câu hỏi mà nhiều chị em mang thai rất quan tâm. Thực chất đau bụng tiêu chảy là một trong những triệu chứng rối loạn tiêu hóa thường gặp ở bà bầu. Hơn nữa khi mang bầu, thai nhi cần được chăm sóc tốt và mọi trục trặc sức khỏe của người mẹ đều có thể ảnh hưởng thai nhi. 

Vì thế, khi bà bầu gặp phải triệu chứng tiêu chảy này, chị em hết sức lo lắng, không biết thai nhi có ổn không, rồi phải làm như thế nào? Hãy cùng chia sẻ để chị em hiểu rõ hơn về vấn đề này. 

Nguyên nhân nào khiến bà bầu đau bụng tiêu chảy? 

Nguyên nhân chủ yếu là do chế độ ăn uống hàng ngày không đảm bảo vệ sinh. Trong 3 tháng đầu mang thai, sức đề kháng của chị em thường bị giảm sút và rất yếu nên khi ăn uống cần hết sức cẩn trọng, vì trong thời gian này hệ tiêu hóa của chị em có phần yếu đi. 

Ngoài ra, bà bầu cần biết rằng, khi uống phải nguồn nước bị ô nhiễm, ăn phải những thực phẩm ôi thiu, nhiễm khuẩn, lại thêm sức đề kháng không “mạnh” như bình thường thì vi khuẩn sẽ dễ dàng xâm nhập cơ thể, gây nên tình trạng “tào tháo đuổi”. 

Bên cạnh đó, cũng có một số trường hợp đặc biệt, ăn uống vệ sinh nhưng thực phẩm đó lại chứa một số chất không phù hợp với thể trạng và sức hấp thu của cơ thể, ví dụ như một số thai phụ dị ứng với sữa tươi cũng sẽ bị xảy ra tình trạng đau bụng tiêu chảy. 

Đôi khi có trường hợp luôn ăn sạch nhưng do bữa ăn có nhiều đồ lạ với quá nhiều chất đạm, chất mỡ nên cơ thể cũng không hấp thu được, gây rối loạn tiêu hóa và lượng thức ăn không hấp thụ được phải tống ra qua tình trạng tiêu chảy. Thông thường bà bầu bị đau bụng tiêu chảy có thể do: Nhiễm một số loại vi khuẩn có trong nước uống và thức ăn. 

Nhiễm các loại virut như Rota, Cyptomegalo cũng có thể gây ra chứng tiêu chảy. Động vật kí sinh có thể vào cơ thể thông qua thức ăn và nước uống rồi cư ngụ trong hệ tiêu hóa. Một vài loại có thể gây ra tiêu chảy ở bà bầu như Giardia, Cryptosporidium và Entamoeba histolytica. Mắc các bệnh đường ruột như bệnh Crohn cũng gây ra chứng tiêu chảy. 

Tiêu chảy cũng có thể do ăn uống quá nhiều nước (ăn những loại hoa quả có nước nhiều như dưa hấu, các loại rau cải...). Lượng nước thừa ấy bị tống xuất qua tiêu hóa, gây tình trạng phân lỏng, loãng. Nhiều trường hợp đang phải dùng kháng sinh để điều trị nhiễm khuẩn có thể bị chứng tiêu chảy do dùng kháng sinh. Những nguyên nhân khác bao gồm: không dung nạp đường lactose, bị viêm dạ dày hoặc ngộ độc thức ăn... 

Tiêu chảy khi mang thai có nguy hiểm? 

Tiêu chảy khi mang thai có thể kéo dài từ 1-10 ngày tùy theo nguyên nhân. Nếu bị tiêu chảy nặng, sản phụ dễ bị mất nước, ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ và sự phát triển của thai nhi. Vì thế, lúc này thai phụ cần bù nước và chất điện giải bằng việc uống nhiều nước (nước trái cây, nước oresol). 

Các triệu chứng bà bầu thường gặp như đau bụng vùng quanh rốn, đôi khi có thể đau dữ dội và mỗi cơn đau lại mót đi ngoài phân lỏng. Tình trạng đi tiêu nhiều lần có thể làm người bệnh bị nôn mửa. Đặc biệt là tiêu chảy do vi khuẩn tả, do Rotavirus, số lần đi tiểu và nôn mửa rất nhiều làm cho người bệnh cảm thấy kiệt sức, suy sụp rất nhanh, nếu không điều trị kịp thời có thể gây ra nhiều nguy hiểm. 

Điều đáng ngại là các cơn đau ở ổ bụng sẽ kích thích tử cung co bóp, đe dọa sự an toàn của thai nhi. Phụ nữ mang thai sức đề kháng kém hơn nên mắc tiêu chảy nặng hơn các trường hợp bình thường và mức độ nguy hiểm cũng cao hơn. Ngoài tác hại lên cơ thể mẹ, thai nhi trong bụng cũng chịu ảnh hưởng không tốt, có thể bị suy dinh dưỡng chậm phát triển và nặng hơn nữa có thể làm thai chết trong bụng mẹ. 

Phòng bệnh thế nào? 

Các trường hợp tiêu chảy nhẹ sẽ tự khỏi, chỉ cần uống oresol, bù nước. Tuy nhiên, nếu tiêu chảy nặng dẫn tới mất nước sẽ là cả một vấn đề. Vì vậy, khi bà bầu bị đau bụng tiêu chảy, đặc biệt là ở 3 tháng đầu mang thai thì nên đi khám càng sớm càng tốt để điều trị đúng thuốc, đúng liều lượng và nhanh khỏi bệnh. 

Không nên tự ý mua thuốc điều trị hoặc dùng các thuốc do người khác mách bảo vì nhiều loại thuốc có thể gây hại cho thai nhi. Bà bầu nên uống nhiều nước vì đau bụng tiêu chảy sẽ làm người bệnh mất nước. Tránh các loại nước hoa quả, nước ngọt, nước có gas... 

Có chế độ nghỉ ngơi nhiều hơn vì tiêu chảy gây ra khá nhiều phiền toái và khó chịu, cơ thể luôn mệt mỏi. Bà bầu cần thực hiện ăn chín uống sôi, không ăn các loại rau sống chưa rửa sạch, tuyệt đối không ăn gỏi, tiết canh hay thịt tái sống... 

Hạn chế ăn uống ở hàng quán khi chưa thật sự tin cậy về khâu chế biến thực phẩm có đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm hay không. Tránh nhóm thực phẩm giàu gia vị hay ẩn chứa lượng chất béo vượt ngưỡng cho phép. Hạn chế những loại cá biển, tôm, ốc hoặc các thực phẩm bạn từng có tiền sử bị đau bụng, tiêu chảy khi ăn chúng. 

Bà bầu mang thai trong 3 tháng đầu khi bị đau bụng tiêu chảy nên ăn các thực phẩm như: bánh mì nướng, nước sốt táo, gạo, khoai tây nghiền (không có phụ gia), bánh quy, mì (không có phụ gia); chuối, cà rốt nấu chín, bí nấu chín, cháo và bột yến mạch. Sữa chua là thực phẩm khá tốt cho sức khỏe và có thể đẩy lùi tiêu chảy. 

BS. Lê Anh

Click đọc ngay…

Tập thể dục nhẹ nhàng, đều đặn và phù hợp có thể giúp mẹ bầu dễ sinh nở, bớt đau đẻ, giảm các triệu chứng ốm nghén, phòng ngừa tiểu đường và tăng huyết áp thai kỳ cũng như giúp bé sinh ra khỏe mạnh. 

Nếu bạn đã có bầu, xin chúc mừng bạn. Giờ có phải là lúc bạn nên ngồi xuống, thư giãn và không hoạt động đôi chân trong vòng 9 tháng tới hay không? Không đâu. Quan điểm về tập thể dục khi mang thai đã thay đổi trong vòng 20 năm qua. 

Giờ đây, người ta không còn coi thời gian mang thai chỉ có ngồi xem TV và nhấm nhá socola nữa. Hiện nay, việc duy trì tập thể dục khi có bầu được khích lệ, đặc biệt đối với một số bài tập có tác dụng cải thiện tâm trạng và năng lượng, giúp bà bầu ngủ ngon giấc, giúp phòng tránh quá cân, tăng cường thể lực và sự dẻo dai. 

Tập thể dục đều đặn trong khi mang thai có thể giúp bạn cải thiện sức khỏe tim mạch, sức chịu đựng cũng như sức khỏe tổng thể. Duy trì một cơ thể khỏe mạnh và tăng cân lành mạnh có thể giảm các triệu chứng mang thai thường thấy như đau tim hay buồn phiền, đau lưng vùng dưới, mệt mỏi, táo bón và thậm chí giúp bạn bớt bị đau đẻ. 

Trước khi thực hiện các bài tập trong lúc có bầu, trước hết bạn nên xin tư vấn của bác sĩ sản khoa đang theo dõi bạn. Nếu bạn đang tập luyện đều đặn và mang thai khỏe mạnh, việc tập luyện sẽ không phải là vấn đề nếu bạn tập luyện ở mức độ nhẹ nhàng vừa phải. 

Bạn có thể điều chỉnh mức độ tập luyện theo chu kỳ mang thai 3 tháng một. Nếu bạn không tập luyện đều đặn 3 lần 1 tuần trước khi mang thai, bạn đừng nên chọn ngay dạng tập luyện mới và phải dùng sức. Hãy bắt đầu tập luyện nhẹ nhàng từ từ. Việc tập luyện nhẹ nhàng trong quá trình mang thai có thể giúp em bé có một khởi đầu khỏe mạnh.

Lợi ích tuyệt vời của tập thể dục với phụ nữ mang thai Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng phụ nữ mang thai khỏe mạnh tập thể dục trong suốt quá trình mang thai có thể có những lợi ích sức khỏe tuyệt vời như sau: 

- Giảm nguy cơ tiểu đường thai kỳ và tăng huyết áp thai kỳ 

- Ít bị sinh non và đau đẻ sớm 

- Quá trình sinh con sẽ diễn ra nhanh hơn 

- Dễ sinh con tự nhiên hơn (nên tỷ suất sinh mổ thấp hơn) 

- Ít phải dùng liệu pháp giảm đau khi đẻ hơn 

- Hồi phục sau sinh mau hơn 

Nói chung việc tập luyện không chỉ giúp mang thai khỏe mạnh hơn, nó còn giúp trẻ sơ sinh có một khởi đầu khỏe mạnh hơn. Nghiên cứu chỉ ra rằng khi phụ nữ mang thai tập thể dục, thai nhi đang lớn lên trong bụng sẽ có nhịp tim chậm hơn. Thai nhi của những người mẹ chăm vận động cũng sẽ có cân nặng lành mạnh, giảm mỡ thừa, tăng khả năng chống chọi stress, và có hệ thần kinh hành vi phát triển hoàn chỉnh và trưởng thành hơn. 

Các chuyên gia khuyến cáo bạn nên tập thể dục 30 phút mỗi ngày hầu như hàng ngày. Đa phần các bài tập an toàn để thực hiện khi bạn mang thai, miễn là khi tập bạn thận trọng một chút và không tập quá sức. Luôn bắt đầu bằng các động tác khởi động cơ thể trong vòng 5 phút và kéo dài thêm 5 phút nữa. Tùy thuộc vào dạng bài tập mà bạn lựa chọn, kết thúc bằng bài tập nhẹ nhàng, chậm rãi từ từ khoảng 5-10 phút. 

Lưu ý đối với các bà bầu 

Tránh các bài tập phải tỳ vào bụng hay bài tập mặt phẳng lưng sau 3 tháng đầu mang thai. Cần uống đủ nước hoặc nước hoa quả trước, trong quá trình tập và sau khi tập thể dục. Tránh quá nóng nực và ra mồ hôi nhiều, đặc biệt trong 3 tháng đầu mang thai, khi thai nhi đang trong quá trình phát triển quan trọng nhất. Ngừng tập luyện ngay nếu bạn thấy mệt, thấy đau thường xuyên hay bị chảy máu âm đạo. 

Kiểm tra sức khỏe với bác sĩ thai sản nếu co bóp thường xuyên xảy ra hơn 30 phút sau khi tập thể dục (có khả năng là dấu hiệu sinh non). Tránh động tác tập tạ nặng và các bài tập dùng sức nhiều. Tránh các bài tập áp suất không khí nhiều như nhảy dù hay lặn biển (trừ khi bạn là vận động viên chuyên nghiệp hay đã quá quen hoặc có thể thích nghi với các bài tập đó). Không được tăng cường độ luyện tập so với lúc trước khi mang thai. Về ăn uống, nên chia thành nhiều bữa nhỏ, ăn đều suốt cả ngày. 

Theo Hội nghị y tế Nhi khoa và Sản phụ khoa Hoa Kỳ, một phụ nữ mang thai có cân nặng bình thường tập thể dục ít hơn 30 phút 1 tuần nên cố gắng nạp lượng calo khoảng 1800 trong suốt giai đoạn 3 tháng mang thai đầu tiên, 2200 trong 3 tháng tiếp theo và 2400 trong 3 tháng thai kỳ cuối cùng. 

Các dạng bài tập an toàn nhất và tốt nhất dành mẹ bầu 

Dạng bài tập tốt nhất khi mang thai: 

- Là bài tập giúp tăng nhịp tim đều đặn và cải thiện lưu thông máu 

- Giúp bạn năng động và uyển chuyển 

- Hỗ trợ tăng cân lành mạnh và ngăn ngừa tăng cân quá nhiều bằng cách đốt cháy calorie 

- Chuẩn bị cho cơ bắp sẵn sàng khi sinh nở 

- Dạng bài tập này cũng không khiến cơ thể bạn cảm thấy nặng nề. 

Các hoạt động thể chất an toàn nhất và mang lại nhiều lợi ích cho các mẹ bầu là đi bộ, bơi lội, đạp xe trong nhà, yoga dạng bài tập dành cho bà bầu, và aerobic nhẹ nhàng (dạng thiết kế cường độ thấp dành cho bà bầu có hướng dẫn viên chuyên dụng). Các hoạt động thể chất này có mức độ rủi ro chấn thương tương đối thấp, có tác động tích cực lên toàn thân, và có thể thực hiện cho tới khi bạn sinh con. 

Hướng dẫn cơ bản khi tập thể dục dành cho mẹ bầu 

- Mặc quần áo rộng rãi thoải mái, mặc áo lót thoải mái dành cho bà bầu. 

- Chọn giày phù hợp được thiết kế hỗ trợ dành cho môn thể dục mà bạn đang tập. Điều này giúp bạn tránh chấn thương. 

- Nên tập luyện ở bề mặt phẳng, đảm bảo cân bằng để tránh chấn thương. 

- Ăn lần cuối ít nhất 1 tiếng trước khi tập thể dục, để tránh bị đau dạ dày. 

- Nên đứng dậy chậm rãi và từ từ để tránh bị chóng mặt. 

- Không bao giờ được tập đến mức mệt mỏi. Bạn có thể nói chuyện bình thường trong khi tập luyện. Đặc biệt không được gắng sức quá, nên tập luyện nhẹ nhàng và từ tốn.

Click đọc ngay…

Viêm đường tiết niệu là bệnh thường gặp ở nữ giới, đặc biệt xảy ra tần suất cao đối với các trường hợp mang thai. Bất cứ bộ phận nào trong hệ tiết niệu đều có thể bị nhiễm khuẩn, kể từ thận, niệu quản, bàng quang và niệu đạo. Các ổ nhiễm khuẩn có thể phát hiện sớm trước lúc mang thai hoặc song song trong suốt thai kỳ. 

Điều đặc biệt lưu ý là phụ nữ có thai bị viêm đường tiết niệu có thể gây đẻ non, sảy thai, nhiễm khuẩn sơ sinh… Vì vậy, người bệnh cần được chẩn đoán và điều trị sớm để tránh những biến chứng khôn lường. 

Nguyên nhân nào gây viêm tiết niệu? 

Viêm đường tiết niệu là bệnh do vi khuẩn điển hình là E.coli và vi trùng gây nên. Ngoài ra, cấu tạo giải phẫu của hệ tiết niệu cũng như tính chất nghề nghiệp và lối sống không hợp lý cũng là nguyên nhân gây bệnh. Ở phụ nữ, niệu đạo ngắn hơn nam giới, âm đạo và hậu môn tương đối gần nhau và nằm trên cùng một bình diện, do đó dễ bị lây nhiễm bệnh lý từ bộ phận này qua bộ phận kia. 

Ngoài ra, còn do các nguyên nhân sau: 

Nhịn tiểu quá lâu: Khi nhịn tiểu quá lâu sẽ làm cho viêm nhiễm tăng lên gấp nhiều lần. Do thói quen sinh hoạt như mang giày cao gót thường xuyên làm ảnh hưởng đến xương hông và xương sống khiến tiểu tiện không đều, dễ bị viêm nhiễm đường tiết niệu. 

Đang mang thai: Do thay đổi cấu trúc của xương chậu khi mang thai, phụ nữ mang thai cũng bị mất nhiều nước hơn bình thường, giảm số lần đi tiểu là một trong những nguyên nhân để các vi khuẩn gây viêm nhiễm hoành hành. 

Do rối loạn thần kinh có chức năng kiểm soát bàng quang và một số loại thuốc uống cũng dễ khiến nữ giới bị viêm đường tiết niệu. Phụ nữ bị tiểu đường, đặc biệt những người bị tiểu đường không kiểm soát được cũng có nguy cơ mắc bệnh cao hơn bình thường. 

Dấu hiệu nhận biết viêm tiết niệu

Khi bị mắc bệnh, người bệnh lúc nào cũng có cảm giác nóng rát khi tiểu tiện, đái rắt, đái buốt, đái khó, đôi khi ra máu (lượng nước tiểu ít và bắt sản phụ phải rặn tiểu trong mỗi lần tiểu tiện). Bệnh nhân sẽ có hiện tượng sốt, đau ở lưng, hông, dưới sườn và nôn ói khi có biểu hiện nhiễm khuẩn. Xét nghiệm cặn lắng nước tiểu: thấy chứa các tế bào mủ, vi khuẩn, hồng cầu nhiều trên vi trường. 

Biến chứng nguy hiểm của viêm đường tiết niệu

Viêm thận, bể thận cấp; Áp-xe quanh thận; Nhiễm khuẩn huyết; Suy thận cấp..., trong đó viêm bể thận là hay gặp hơn cả. Đây là hình thái nặng của nhiễm khuẩn đường tiết niệu đối với thai kỳ hay gặp vào 20 tuần lễ sau của thai nghén, nguyên nhân hay gặp là do nhiễm khuẩn tiết niệu từ dưới ngược dòng lên trên (theo niệu quản). 

Về lâm sàng thường gặp các triệu chứng sau đây: Xuất hiện đột ngột trên một sản phụ bình thường hay có thể gặp ở sản phụ đã bị viêm niệu đạo hoặc viêm bàng quang đã có trước đó. 

Biểu hiện: Tiểu buốt, tiểu khó, tiểu máu; Sốt, rét run, sốt thường cao, có thể 400C; Đau một bên hông hoặc hai bên (lúc khám); Kém ăn hoặc chán ăn; Buồn nôn, hay nôn mửa. Xét nghiệm nước tiểu chứa nhiều vi khuẩn, bạch cầu, mủ... 

Phương pháp điều trị viêm đường tiết niệu 

Đối với thể nhiễm khuẩn tiết niệu không có triệu chứng và thể viêm bàng quang, sản phụ có thể điều trị ngoại trú tại nhà dưới sự theo dõi, hướng dẫn của thầy thuốc. Sử dụng các loại thuốc kháng sinh không có hại cho thai nhi. Sau đợt điều trị, cần phải kiểm tra lại nước tiểu. 

Đối với thể viêm thận - bể thận cấp, sản phụ cần được điều trị tích cực trực tiếp tại bệnh viện. Cần có sự theo dõi và chăm sóc trực tiếp của các bác sĩ chuyên khoa. Tại đây, sản phụ sẽ được tiến hành khám đầy đủ, làm các xét nghiệm đánh giá tình trạng nhiễm khuẩn và chức năng thận, làm siêu âm kiểm tra hệ tiết niệu, siêu âm kiểm tra xem có bị ảnh hưởng tới thai nhi hay không… 

Muốn điều trị có kết quả tốt bệnh nhiễm khuẩn tiết niệu nên sử dụng kháng sinh theo kết quả kháng sinh đồ. Tuy nhiên, cần tuân thủ nghiêm ngặt theo đơn thuốc của bác sĩ, tránh lạm dụng thuốc kháng sinh cũng có ảnh hưởng không tốt tới thai nhi. Bên cạnh đó, cần có sự chăm sóc về sản khoa như kiểm tra thai, theo dõi tim thai... Nếu có nguy cơ sảy thai thì sử dụng thuốc chống co bóp tử cung (theo chỉ định của thầy thuốc)… 

Lời khuyên của thầy thuốc 

Phụ nữ khi mang thai cần kiểm tra nước tiểu định kỳ 3 tháng/lần để theo dõi, phát hiện sớm bệnh; Cần chú ý vệ sinh bộ phận sinh dục hàng ngày, không nên cố nhịn tiểu khi muốn tiểu, nên đi tiểu ngay sau khi giao hợp, sau khi đi đại tiện; Khi vệ sinh vùng âm hộ-hậu môn thì nên vệ sinh từ trước ra sau. 

Cần khám ngay khi có dấu hiệu viêm tiết niệu (đái buốt, đái dắt, đái nhiều lần). Ngoài ra, bà bầu nên uống đủ nước để giúp nước tiểu không cô đặc phòng sỏi hệ tiết niệu. 

BS. Nguyễn Kim Dung

Click đọc ngay…

Ai cũng muốn mình sinh ra những đứa con khỏe mạnh, xinh xắn và thông minh. Muốn vậy, việc chăm sóc sức khỏe tiền hôn nhân rất quan trọng. Nhưng một điều không thể thiếu đó là người mẹ cần tiêm một số loại vắc-xin để phòng bệnh cho mẹ và con trước khi mang thai. Xin giới thiệu những vắc-xin thiết yếu đó. 

Vắc-xin Rubella 

Rubella là tên một loại virut có khả năng lây truyền mạnh qua đường hô hấp, bệnh rất dễ phát triển và lan rộng vào mùa đông, mùa xuân, virut này có thể hiện diện, phát triển ở khắp nơi trên thế giới với thời gian ủ bệnh trong cơ thể từ 12 - 23 ngày khiến chúng ta rất khó nhận biết chúng. 

Trong khoảng 12 tuần đầu tiên của thai kỳ là thời điểm nhạy cảm nguy hiểm nhất nếu người mẹ bị nhiễm virut Rubella, vì virut này có thể dễ dàng đi qua máu người mẹ để vào thai nhi trong giai đoạn khởi phát và toàn phát của bệnh, rồi phá hủy hoặc làm chậm sự phát triển của phôi thai, từ đó gây ra việc thai chết lưu hoặc hội chứng Rubella bẩm sinh (gây ra các khuyết tật ở não, tim, tai, mắt). 

Thai nhi có nguy cơ mắc dị tật càng cao nếu bị nhiễm Rubella càng sớm, cụ thể: Mẹ bị nhiễm Rubella khi thai nhi nhỏ hơn 12 tuần tuổi thì 90% thai nhi phát triển sẽ bị dị tật. Khi mang thai 13 - 14 tuần, người mẹ nhiễm virut Rubella thì 30 - 40% thai nhi phát triển sẽ bị dị tật. Mang thai được 15 - 16 tuần, người mẹ nhiễm Rubella thì 20% thai nhi phát triển sẽ bị dị tật. Thai nhi được 16 - 20 tuần tuổi, nếu mẹ nhiễm Rubella thì 10% thai nhi sẽ bị dị tật. Thai nhi trên 20 tuần tuổi dù mẹ nhiễm Rubella thì tỷ lệ thai nhi bị dị tật cực kỳ thấp (dưới 1%). 

Nếu người mẹ nhiễm virut Rubella trước tuần thứ 18 của thai kỳ, bác sĩ sẽ cho định lượng IgM máu cuống rốn sau tuần thứ 22 để khẳng định hoặc loại bỏ tình huống virut Rubella bị mẹ truyền sang thai nhi: Nếu IgM dương tính thì 94% trẻ bị nhiễm Rubella. Nếu IgM âm tính thì trẻ hầu như không thể bị lây nhiễm Rubella từ mẹ sang. Chính vì thế, trước khi muốn có con, các bạn nên tiêm phòng vắc-xin Rubella 3 tháng trước khi mang thai để đảm bảo sức khỏe cho mẹ và sự phát triển toàn diện của con. 

Vắc-xin thủy đậu 

Trong quá trình mang thai, nếu mẹ bầu bị mắc bệnh thủy đậu sẽ rất nguy hiểm cho cả mẹ và bé, vì thế cần tiêm vắc-xin thủy đậu trước khi mang thai ít nhất 1 tháng để phòng bệnh thủy đậu hiệu quả nhất, đảm bảo an toàn cho mẹ và bé trong suốt thời kỳ mang thai và khi con chào đời. 

Các thống kê cho thấy, tỷ lệ phụ nữ mang thai bị tử vong do thủy đậu cao nhất trong số các trường hợp bình thường khác mắc bệnh thủy đậu. 

Nguy cơ mắc thủy đậu ở thai nhi như sau: Trong 3 tháng đầu tiên mang thai, nhất là vào tuần thứ 8 - 12 trong thời kỳ mang thai, tỷ lệ thai nhi nhiễm hội chứng thủy đậu bẩm sinh là 0,4% với biểu hiện bên ngoài là sẹo ở da, tật đầu nhỏ, bệnh lý võng mạc, đục thủy tinh thể, nhẹ cân, chi ngắn, chậm phát triển tinh thần, nghiêm trọng nhất là có thể dẫn tới sẩy thai hoặc thai chết lưu. 

Trong 3 tháng giữa, nhất là khi thai nhi được 13 - 20 tuần tuổi, tỷ lệ thai nhi nhiễm hội chứng thủy đậu bẩm sinh lên tới 2%. Từ tuần thứ 20 của thai kỳ trở đi, hầu như thai nhi không bị ảnh hưởng bởi bệnh thủy đâu. 

Nếu trước khi sinh 5 ngày và sau sinh 2 ngày, người mẹ bị nhiễm bệnh thủy đậu thì bé sơ sinh dễ bị nhiễm bệnh thủy đậu lan tỏa do mẹ chưa có đủ thời gian để tạo kháng thể truyền cho thai nhi trước sinh. Vì thế tỷ lệ trẻ sơ sinh nhiễm thủy đậu bị tử vong tăng lên đến 25 - 30%. 

Vắc-xin phòng viêm gan siêu vi B 

Viêm gan siêu vi B là do virut gây ra, chúng dễ dàng lây truyền qua đường máu và dịch cơ thể, vì thế khi mang thai, bà mẹ nhiễm virut viêm gan B dễ dàng lây virut sang cho thai nhi hoặc lây cho trẻ sơ sinh trong quá trình sinh nở. 

Theo nhiều thống kê, các mẹ bầu bị nhiễm viêm gan siêu vi B trong 3 tháng giữa của chu kỳ mang thai nguy cơ lây truyền cho con là 10 - 20%, tỷ lệ này sẽ tăng lên 90% nếu mẹ nhiễm bệnh trong 3 tháng cuối của thai kỳ. 

Phụ nữ chuẩn bị mang thai muốn tiêm phòng viêm gan siêu vi B nên xét nghiệm huyết thanh học của cả 2 vợ chồng trước khi tiêm để có thêm dữ liệu và có thể tiêm phòng đối với cả bố và mẹ để đảm bảo an toàn cho sự phát triển toàn diện của bé sau này và phòng tránh nguy cơ bé bị mắc bệnh viêm gan siêu vi B bẩm sinh. 

Vắc-xin phòng cúm 

Cảm cúm là căn bệnh khá phổ biến mà bất kỳ người nào cũng có thể gặp phải, nhất là khi thời tiết chuyển mùa, thay đổi thất thường như ở Việt Nam. Trong quá trình mang thai, đặc biệt trong 3 tháng đầu của thai kỳ, nếu mẹ bầu mắc phải những cơn cúm kéo dài sẽ dẫn đến khả năng thai nhi bị dị tật bẩm sinh. 

Chính vì vậy, chị em cần tiêm phòng cúm trước khi có ý định mang thai nhằm đảm bảo bào thai có sức khỏe tốt và phát triển toàn diện. 

Tóm lại, tiêm phòng trước khi mang thai là rất cần thiết để an toàn cho cả mẹ và con, tùy theo điều kiện mà bạn có thể lựa chọn cho mình những loại vắc-xin phù hợp, tuy nhiên bạn cần tiêm đủ 4 loại vắc-xin như đã nêu ở trên để có thể yên tâm đảm bảo cho sức khỏe của mẹ và sự an toàn, phát triển toàn diện của bé sau này. 

BS. Nguyễn Kim Dung

Click đọc ngay…

Sinh ra một em bé khỏe mạnh cả về tinh thần và thể chất là niềm mong ước của mọi gia đinh. Để có được niềm hạnh phúc đó, sự chuẩn bị của vợ chồng bạn trước khi mang thai là hết sức cần thiết. Có thể hai bạn cần bổ sung ,thay đổi một số thói quen sinh hoạt và ăn uống trong giai đoạn chuẩn bị sinh con. 

Chế độ ăn uống 

Để có một tinh trùng, trứng trưởng thành cần có một thời gian là khoảng 3 tháng,vì vậy, kế hoạch mang thai của bạn nên bắt đầu từ 3 - 4 tháng trước đó. Một chế độ ăn giàu dinh dưỡng cung cấp đủ các yếu tố vi lượng là hết sức cần thiết cho cả hai vợ chồng. 

Điều chỉnh chế độ ăn hợp lý để có đầy đủ chất dinh dưỡng, cơ thể bạn cân đối cũng là chuẩn bị cho một thời kỳ khỏe mạnh, vì một cơ thể quá gầy hay quá tăng cân đều có thể có rối loạn về nội tiết kèm theo dẫn đến khả năng có thai giảm, nguy cơ sảy thai, thai lưu, tiền sản giật, sản giật tăng lên. 

Bổ sung acid folic 

Acidfolic hay vitamin B9 cần thiết cho sựphát triển và phân chia tế bào của người, động vật, thực vật và cần thiết cho sự hình thành của tế bào máu. Nhu cầu acid folic đối với người bình thường là 180 –200 mcg/ngày, nhưng với phụ nữ mang thai thì nhu cầu tăng lên là 400mcg/ ngày để đáp ứng sự gia tăng của quá trình phân chia tế bào, cần cho sự tổng hợp nhân tế bào và protein của bào thai, rau thai. 

Nếu thiếu acid folic trong khi mang thai bà mẹ có thể thiếu máu hồng cầu khổng lồ, tăng nguy cơ sảy thai, sinh non, thai suy dinh dưỡng và thậm chí có thể sinh ra đứa con bị khuyết tật của ống thần kinh. Sự hình thành ống thần kinh xảy ra vào khoảng ngày 28 sau khi thụ thai,do vậy, phải bổ sung acid folic từ trước khi thụ thai mới có hiệu quả dự phòng khuyết tật ống thần kinh cho thai nhi. 

Các nhà khoa học khuyến cáo, tất cả phụ nữ có ý định mang thai nên bắt đầu bổ sung acid folic 3 tháng trước thời điểm có thai bằng chế độ ăn thực phẩm giàu acid folic hoặc bổ sung bằng thuốc. 

Các thực phẩm giàu acid folic như gan động vật, các loại rau có màu xanh thẫm (rau muống, rau ngót, rau súp lơ xanh...) và một số hoa quả như cam, bưởi hoặc bổ sung bằng dạng thuốc uống với liều 400mcg acid folic/ngày trước khi mang thai ít nhất3 tháng và uống kèm với viên sắt từ khi phát hiện có thai đến sau sinh 1 tháng. 

Bổ sung omega-3 

Omega-3 là chất cần bổ sung trong giai đoạn chuẩn bị mang thai và suốt quá trình thai nghén. Đặc biệt, nó là chất không thể thiếu trong quá trình phát triển trí não của trẻ. Khi omega-3 trong cơ thể thiếu sẽ kéo theo nguy cơ sinh non và trẻ sinh thiếu cân, chậm phát triển tinh thần. Chính vì thế, các bà mẹ cần chú ý bổ sung đầy đủ omega-3 trước khi mang thai. 

Cá (cá thu, cá hồi, cá ngừ,...), dầu thực vật là những thực phẩm giúp cung cấp omega-3. An toàn khi lựa chọn thực phẩm An toàn thực phẩm luôn là khâu quan trọng hàng đầu mà bạn cần chú ý, đặc biệt trước thời điểm thụ thai. Vì thuốc bảo vệ thực phẩm, chất phụ gia, chất tạo màu không rõ nguồn gốc, quá liều lượng... có thể không ảnh hưởng nhiều đến cơ thể người mẹ nhưng lại ảnh hưởng lớn đến thai nhi. 

Một số điều nên tránh 

Bạn có thể đã biết thuốc lá làm tăng nguy cơ ung thư phổi, nhưng hơn thế nữa thuốc lá còn làm giảm số lượng và chất lượng của tinh trùng. 

Một nghiên cứu sâu hơn còn cho thấy, những người phụ nữ khi mang thai bé trai bị “hút” thuốc lá thụ động(chồng, đồng nghiệp hút thuốc lá, phòng kín nhiều khói thuốc lá) thì đứa con sau này sẽ có nguy cơ giảm khả năng sản sinh tinh trùng. 

Rượu làm giảm số lượng và khả năng di chuyển của tinh trùng, tăng tỉ lệ dị dạng của tinh trùng và là tiền đề cho dị tật thai, chậm phát triển trí não. 

Chế độ làm việc căng thẳng, công việc nhiều áp lực gây stress có thể làm rối loạn sự rụng trứng, giảm sinh tinh trùng và rối loạn chức năng tình dục. Vì vậy, để chuẩn bị sinh con, vợ chồng bạn nên điều chỉnh chế độ làm việc, có khoảng thời gian nghỉ ngơi hợp lý, đặc biệt là phụ nữ. 

Lời khuyên của bác sĩ 

Một số bệnh lây truyền qua đường tình dục có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh sản và gây sảy thai, đẻ non, tăng dị tật thai như nhiễm Clamydia có thể gây tắc vòi trứng gây vô sinh, nhiễm giang mai dẫn đến đứa trẻ sẽ mắc bệnh giang mai bẩm sinh,viêm nhiễm phụ khoa gây viêm màng ối gây rỉ ối, nhiễm khuẩn trong tử cung. 

Có thể bạn không có triệu chứng, không rõ dấu hiệu của viêm nhiễm phụ khoa nhưng việc khám phụ khoa trước khi mang thai rất quan trọng bởi các triệu chứng của viêm nhiễm phụ khoa thường không rõ rệt, không điển hình. 

Bệnh lý lây qua đường tình dục có khi chỉ xét nghiệm mới phát hiện ra được như nhiễm virut viêm gan B,HIV, giang mai. Tiêm phòng vắc-xin dự phòng một số bệnh đặc biệt là các bệnh dễ lây qua đường hô hấp mà gây hậu quả nặng nề cho thai như vắcxin cúm, Rubella (sốt phát ban kiểu Đức), nhưng nhớ lưu ý việc tiêm phòng nên kết thúc trước khi có thai 6 tháng. 

Quá trình thai nghén làm thay đổi nhiều trong cơ thể người mẹ, tăng gánh nặng cho hệ thống tuần hoàn, hô hấp, tiêu hóa nội tiết...; với người bình thường thì cơ thể sẽ tự điều chỉnh và có thể thích nghi được, nhưng với người có bệnh lý từ trước như bệnh lý tim mạch, thận, nội tiết,bệnh hệ thống thì thai nghén có thể ảnh hưởng nặng nề và làm nặng các bệnh có từ trước. 

Vì vậy, nếu bạn đang theo dõi điều trị các bệnh lý mạn tính như: tăng huyết áp, tiểu đường, bệnh thận, cường giáp, suy giáp, lupus ban đỏ,... bạn nên gặp bác sĩ chuyên khoa để được lời khuyên về khả năng mang thai và các loại thuốc dùng trong quá trình mang thai. 

BS. TRẦN THÙY ANH

Click đọc ngay…

Mẹ bầu cần ăn sáng đầy đủ và có chế độ ăn đầy đủ dinh dưỡng để giúp bé phát triển khỏe mạnh sau này. Bạn không cần phải có một chế độ ăn uống đặc biệt, nhưng điều quan trọng là ăn nhiều loại thức ăn khác nhau mỗi ngày để có được sự cân bằng dinh dưỡng mà bạn và em bé của bạn cần.

Bạn sẽ thấy rằng bạn đói hơn so với bình thường, nhưng bạn không cần phải “ăn cho 2 người” - ngay cả khi bạn đang mang thai đôi hoặc ba. Bạn cần phải có một bữa sáng đầy đủ bởi vì điều này có thể giúp bạn tránh ăn vặt các loại thực phẩm có nhiều chất béo và đường. 

Ăn uống lành mạnh thường có nghĩa là chỉ cần thay đổi các số liệu của các loại thực phẩm khác nhau mà bạn ăn để chế độ ăn uống của bạn khác nhau hơn là bạn cắt tất cả các mục ưa thích của bạn. Hơn nữa, bạn cần phải cẩn thận với chế độ ăn của bạn nếu bạn mắc bệnh tiểu đường thai kỳ - bác sĩ sẽ tư vấn cho bạn một cách chi tiết. 

Trái cây và rau quả 

Ăn nhiều trái cây và rau quả vì chúng cung cấp các vitamin và khoáng chất cũng như chất xơ giúp tiêu hóa và có thể giúp ngăn ngừa táo bón. Ăn ít nhất 5 loại trái cây và rau mỗi ngày - chúng có thể là tươi, đông lạnh, đóng hộp, sấy khô hoặc nước ép. Hãy nhớ luôn luôn rửa chúng một cách cẩn thận trước khi dùng. 

Các loại thực phẩm giàu tinh bột (carbohydrate) 

Các loại thực phẩm giàu tinh bột là nguồn năng lượng quan trọng. Chúng bao gồm cơm, bánh mì, khoai tây, ngũ cốc ăn sáng, các loại mì, khoai lang, ngô, kê, yến mạch… Những thực phẩm này nên là một phần chính của mỗi bữa ăn. Chọn các loại bột nguyên hạt thay vì xử lý kỹ hoặc khoai tây còn vỏ khi bạn có thể vì chúng có chứa nhiều chất xơ hơn. 

Protein 

Bạn cần phải ăn một số loại thực phẩm protein mỗi ngày. Nguồn protein bao gồm: thịt, cá, thịt gia cầm, trứng, đậu, hạt đậu… Chọn thịt nạc, bỏ da gà, vịt và cố gắng không thêm chất béo hoặc dầu khi nấu. Hãy chắc chắn rằng trứng, thịt gia cầm, xúc xích và các thịt khác như thịt cừu, thịt bò và thịt lợn được nấu chín. 

Cố gắng ăn 2 bữa cá hoặc hơn mỗi tuần, một trong số đó nên là loại cá nhiều dầu như cá hồi, cá mòi hoặc cá thu. 

Sữa và chế phẩm từ sữa 

Thực phẩm từ sữa như sữa, pho mát, sữa chua rất quan trọng trong thời kỳ mang thai vì chúng có chứa canxi và các chất dinh dưỡng khác mà thai nhi cần. Chọn loại có chất béo thấp nhất có thể, chẳng hạn như bánh tách kem hoặc sữa tách kem, sữa chua ít chất béo với lượng đường thấp và pho mát cứng ít béo. Mục tiêu cho 2-3 phần mỗi ngày. 

Các loại thực phẩm nên hạn chế 

Chất béo và đường bao gồm: tất cả các chất béo như bơ, dầu, salad, kem, chocolate, khoai tây chiên giòn, bánh quy, bánh ngọt, bánh tráng miệng, đồ uống có ga…Bạn chỉ nên ăn một lượng nhỏ trong những thực phẩm này. 

Thức ăn ngọt và đồ uống thường chứa lượng calo cao có thể góp phần vào việc tăng cân. Thức ăn ngọt và đồ uống cũng có thể gây sâu răng. Chất béo có chứa rất nhiều calo, vì vậy, ăn quá nhiều thức ăn béo hoặc ăn chúng quá thường xuyên có thể làm cho bạn tăng cân. 

Có chất béo bão hoà quá nhiều có thể làm tăng lượng cholesterol trong máu, làm tăng nguy cơ phát triển bệnh tim mạch. Hãy cố gắng cắt giảm chất béo bão hòa và có một lượng nhỏ thức ăn giàu chất béo không bão hòa thay thế. 

Đồ ăn nhẹ lành mạnh 

Nếu bạn cảm thấy đói giữa các bữa ăn, cố gắng không ăn đồ ăn nhẹ có nhiều chất béo và/hoặc đường như kẹo, bánh quy, khoai tây chiên giòn hay sôcôla. Thay vào đó, chọn một cái gì đó lành mạnh hơn, chẳng hạn như: bánh mì, uống sữa hoặc trái cây tươi. 

BS. Trần Tất Đạt

Click đọc ngay…

Tình trạng đau lưng khi mang thai là rất phổ biến. Tuy nhiên, bạn có thể phòng tránh được điều này bằng những cách sau: 

1. Điều chỉnh tư thế đúng 

Tư thế là một trong những thủ phạm lớn nhất gây đau lưng khi mang thai. Tuy nhiên, bạn có thể khắc phục bằng cách duy trì tư thế đúng như dưới đây: 

Khi ngồi: Không chùng lưng khi ngồi, thay vào đó giữ cho cột sống và vai thẳng. Bàn chân nên đặt trên mặt đất, nếu cần dùng một chiếc ghế kê chân. Hãy đảm bảo hông và thắt lưng chạm vào lưng ghế và đầu gối vuông góc 90 độ. 

Nếu có thể, đặt một chiếc gối đỡ dưới lưng để lưng thoải mái. Nhớ là không tốt cho bạn khi ngồi một chỗ quá lâu, vì có thể khiến thắt lưng và cột sống bị căng thẳng. Do vậy, hãy đứng lên, đi lại sau mỗi giờ ngồi. 

Khi đứng: Khi đứng cũng giữ cho cột sống và vai thẳng. Tránh đứng quá lâu. Nên nghỉ sau mỗi 30-40 phút để lưng được nghỉ ngơi. Duy trì cùng một tư thế trong khi đi bộ và bước bước nhỏ để tránh trượt ngã vì có thể rất nguy hiểm cho bạn trong thời gian mang bầu. 

Khi ngủ: Nằm nghỉ có thể giảm đau lưng, nhưng nếu nằm sai tư thế thì lại khiến tình trạng tồi tệ hơn. Khi bụng bắt đầu to ra, nằm nghiêng về bên trái để tử cung không gây áp lực lên tĩnh mạch chủ - tĩnh mạch chính nằm ở bên phải của bụng giúp cho quá trình lưu thông máu. Nằm ngửa khi ngủ trong thời gian này có thể cản trở lưu thông máu tới tử cung. Tốt hơn là sử dụng một chiếc gối đặt dưới bụng. 

2. Tập luyện 

Để lưng khỏe trong thai kỳ, điều quan trọng là cần duy trì hoạt động và tập luyện. Tập luyện là một cách bạn có thể điều chỉnh tư thế và duy trì sự khỏe mạnh. Các bài tập tim mạch như bơi, đi bộ, yoga trước sinh và các bài tập tăng cường sức đề kháng có thể tốt cho cơ bắp, hỗ trợ lưng và bụng. 

3. Mát xa và chườm túi nóng 

Những tác động sai cách lên lưng có thể dẫn tới các biến chứng nguy hiểm như sinh non. Tuy nhiên, có thể giảm đau lưng bằng các động tác mát xa nhẹ nhàng từ người thân (không gây lực mạnh lên lưng). 

Nếu không mát xa, hãy thử chườm túi nóng. Chườm túi nóng có thể cải thiện lưu thông máu của các cơ đang bị đau và giúp thư giãn và giảm đau. Tuy nhiên, hãy đảm bảo rằng các túi chườm này không quá nóng. 

4. Đi giầy vừa chân 

Đi giầy vừa chân có thể giúp tránh đau lưng. Tránh mang giầy cao gót hoặc dép xỏ ngón khi mang thai. Thay vào đó, chọn những đôi giày đế bằng, ôm chân. Ngoài ra, giày dép phù hợp có thể khiến chân bạn có không gian để “thở”, tránh phù tình trạng phù nề, giữ nước thường xảy ra trong thai kỳ. 

5. Tránh nâng vật nặng 

Nâng vật nặng trong thai kỳ có thể gây hại cho lưng. Vì thế hãy tránh điều này. 

Nếu bắt buộc phải nâng đồ đặt dưới sàn nhà, hãy ngồi xổm và nâng lên. Không cúi người xuống. Không được xoay người khi đang ngồi xổm trên sàn nhà. Nếu phải xoay người, hãy quay cả người tới vị trí mới. Xoay từ giữa người có thể gây tổn thương lưng và bụng.

Click đọc ngay…

Thử thai tại nhà (dùng que thử thai) là biện pháp nhằm phát hiện hCG trong nước tiểu. Đây là hocmon đầu tiên có mặt sau khi trứng thụ tinh nằm trong tử cung (khoảng 6 ngày sau thụ tinh). 

Que thử thai được sử dụng đúng cách khi đảm bảo các yếu tố về nguồn gốc xuất xứ, que thử còn hạn sử dụng, sử dụng đúng hướng dẫn. 

Tiến hành thử thai tại nhà 

Bạn có thể dùng que thử thai vào bất kỳ thời gian nào trong ngày (sớm nhất là vài ngày sau khi bị chậm kinh) nhưng tốt nhất là lúc đi tiểu vào buổi sáng. Một số loại que thử nhạy cảm có thể phát hiện mang thai trước khi bạn có dấu hiệu chậm kinh nhưng kết quả có thể không chính xác. 

Tránh uống quá nhiều chất lỏng trước khi thử thai vì có thể làm loãng hocmon hCG trong nước tiểu. 

Độ chính xác cao 

Các xét nghiệm thử thai tại nhà cho kết quả chính xác tới 97%. Chỉ có một số trường hợp que thử thai cho kết quả không chính xác trong tình huống thời gian sử dụng que thử thai chưa đạt đủ như yêu cầu (tối thiểu là 5 phút), sử dụng không đúng hướng dẫn, que thử thai giả hoặc hết hạn sử dụng... 

Nếu đã sử dụng que thử thai đúng hướng dẫn sử dụng và kiểm tra từ 2- 3 lần trở đi thì có thể tin tưởng vào kết quả đó. Nếu chưa thực sự tự tin vào cách thức thử thai và kết quả thử thai thì có thể mua que thử về và thử kiểm tra lại khả năng mang thai của mình. 

Cần đọc kỹ hướng dẫn sử dụng và kiểm tra chất lượng của que thử thai trước khi dùng. Ngoài ra, để xác định chính xác có thai hay không, bạn có thể đi siêu âm sau khi nhận thấy biểu hiện chậm kinh từ 1 tuần trở đi. 

Bên cạnh đó, cần lưu ý rằng trong thực tế, kinh nguyệt của bạn gái có thể đến sớm hơn hoặc chậm hơn so với dự kiến thông thường. Bởi một số yếu tố như chế độ sinh hoạt, thời tiết, tâm lý... có thể ảnh hưởng đến chu kì kinh nguyệt của bạn gái. 

Nếu bạn nhận thấy kinh nguyệt của mình thường xuyên không đều hoặc tiếp tục theo dõi mà bạn vẫn thấy kinh nguyệt chưa trở lại thì bạn cần đi khám tại các phòng khám phụ khoa để xác định nguyên nhân và có hướng xử trí thích hợp. 

Sử dụng đúng cách que thử thai 

Bước 1: Lấy nước tiểu vào trong cốc. 

Bước 2: Xé bao nhôm đựng que thử thai. 

Bước 3: Cầm que thử thai trên tay theo hướng mũi tên chỉ xuống 

Bước 4: Cắm que thử thai vào cốc đựng nước tiểu sao cho mặt nước tiểu không ngập quá mũi tên. 

Bước 5: Chờ 5 phút bắt đầu đọc kết quả: 

Sau 5 phút, lằn vạch ngang màu hồng sẽ hiện ra trên que thử thai báo hiệu cuộc thử nghiệm đã hoàn tất. Nếu vạch hồng thứ hai hiện ra dưới vạch hồng đầu tiên, đó là kết quả bạn đã có thai. Nếu không có vạch hồng thứ hai hiện ra, bạn không có thai. 

Bác sĩ Bùi Phương

Click đọc ngay…

Theo nghiên cứu được đăng trên tạp chí Nhi khoa của Hội Y khoa Mỹ, những phụ nữ dùng thuốc chống trầm cảm ở 3 tháng đầu thai kỳ thì con sinh ra có khả năng phát triển bệnh tự kỷ nhiều hơn 87% so với những trẻ sinh ra có mẹ không dùng thuốc này. 

Người đứng đầu nhóm nghiên cứu, Anick Berard, ĐH Montreal (Canada) cho rằng: Nghiên cứu này không khuyến cáo thai phụ không điều trị bệnh trầm cảm, cũng không nhằm chứng minh thuốc chống trầm cảm gây ra bệnh tự kỷ. Tuy nhiên, điều chắc chắn là nó gợi ý rằng, những phụ nữ có triệu chứng trầm cảm nhẹ thì có thể xử lý bằng cách tập thể dục hoặc tâm lý trị liệu. 

Berard và đồng nghiệp đã nghiên cứu các cá nhân sinh ở Quebec từ 1998-2009, kiểm tra hồ sơ kê toa cho các bà mẹ cũng như hồ sơ y tế trẻ sơ sinh của họ. Trong số 2.532 trẻ có mẹ từng dùng thuốc chống trầm cảm trong 3 tháng đầu và 3 tháng cuối thai kỳ, 1,2% trẻ được chẩn đoán mắc chứng tự kỷ. 

Nguy cơ gia tăng được giới hạn trong một nhóm các loại thuốc chống trầm cảm được gọi là chất ức chế serotonin reuptake chọn lọc (SSRIs) bao gồm các loại thuốc như paxil, prozac, zoloft và celexa. SSRIs được cho là tăng gấp đôi nguy cơ mắc chứng tự kỷ. 

Nếu điều trị kết hợp với thuốc chống trầm cảm khác trong 3 tháng đầu thai kỳ có liên quan đến tỷ lệ tăng gấp 4 lần chứng tự kỷ. Nhược điểm của nghiên cứu này là nó không đưa ra giải pháp kiểm soát tình trạng trầm cảm nặng ở người mẹ khiến cho việc đánh giá nguy cơ chứng tự kỷ tăng có thể được gắn với bệnh lý thay vì các loại thuốc điều trị. 

Bảo Trâm 

(Theo Fox News, 12/2015)

Click đọc ngay…

Khi mang bầu, sức đề kháng của người phụ nữ sẽ giảm, nên dễ mắc một số bệnh truyền nhiễm như cúm, Rubella, thủy đậu,... đặc biệt là bệnh sốt xuất huyết Dengue (SXHD). 

Các chuyên gia cảnh báo, để tránh nguy hiểm cho cả mẹ và con, khi có biểu hiện sốt, chị em có thai cần đi khám ngay, đặc biệt, nếu nghi ngờ SXHD phải nhập viện để được theo dõi và điều trị kịp thời. 

Nhiều bà bầu ở Hà Nội bị sốt xuất huyết

Theo TS.BS. Đỗ Duy Cường - Phó trưởng Khoa Truyền nhiễm, Bệnh viện Bạch Mai, tuy thời tiết trở lạnh nhưng số bệnh nhân mắc SXHD chưa có dấu hiệu thuyên giảm. Đặc biệt, đang là mùa sinh nở nên số thai phụ nhập viện do SXHD có chiều hướng gia tăng. 

Chỉ tính riêng 3 tuần đầu của tháng 11/2015, có tới gần 30 bệnh nhân đang có thai hoặc liên quan đến thai sản phải nằm điều trị nội trú vì SXHD, gần như ngày nào cũng có 1, 2 ca SXHD là bà bầu đến khám và nhập viện tại khoa. 

Điển hình là bệnh nhân P.T.M.H (31 tuổi), ở Quán Thánh, Ba Đình, Hà Nội, nhập viện ngày 19/11/2015 trong tình trạng toàn thân phù to, có các mảng, nốt xuất huyết dưới da, ra máu âm đạo, khó thở, sốt cao 39,5 độ C. Theo BS. Cường, đây là ca bệnh SXHD nặng nhất từ đầu mùa dịch tới nay trên một sản phụ tiền sản giật, sau mổ thai đẻ non sinh đôi đe dọa tính mạng của cả mẹ và thai. 

Sau 1 tuần điều trị tích cực tại Khoa Truyền nhiễm, được truyền máu 2 lần, mỗi lần 700ml khối hồng cầu, bù albumin, lợi tiểu và hội chẩn với các chuyên khoa liên quan (sản, thận, huyết học,...), đến ngày 26/11/2015 tình trạng của bệnh nhân P.T.M.H đã khá lên và qua giai đoạn nguy kịch. Bệnh nhân không còn ra máu âm đạo, tỉnh táo, đỡ phù. Xét nghiệm cho thấy, tiểu cầu và các chỉ số sinh hóa, huyết học đã trở về bình thường. 

Một trường hợp khác là bệnh nhân N.T.H (34 tuổi) ở tập thể Kim Liên, Đống Đa, Hà Nội đang có thai 12 tuần, nhập viện ngày 19/11/2015 trong tình trạng sốt cao liên tục đã 3 ngày, toàn thân đau mỏi và xuất hiện chấm xuất huyết dưới da. 

Rất may mắn, sau 5 ngày điều trị và theo dõi sát sao, đến ngày 24/11/2015, tình trạng của bệnh nhân N.T.H đã tiến triển theo hướng khả quan. Xét nghiệm cho thấy, tiểu cầu của bệnh nhân đã tăng dần và qua mức nguy hiểm. Ngày 26/11/2015, bệnh nhân N.T.H đã được xuất viện, cả mẹ và thai nhi đều được an toàn. 

Những nguy cơ do SXHD với cả mẹ bầu và thai nhi 

Các chuyên gia cảnh báo, nếu thai phụ bị SXHD thì cả mẹ và thai nhi đều có thể bị đe dọa tính mạng vì bệnh khó điều trị hơn so với người bình thường. Phụ nữ mang thai những tháng đầu bị SXHD có thể dẫn đến sảy thai, thai chết lưu. Đặc biệt, tình trạng tiểu cầu hạ có thể dẫn đến đẻ non và gây ra các biến chứng nặng như chảy máu khó cầm, rau bong non, tiền sản giật... dễ gây tử vong cho cả mẹ và thai nhi. 

Với phụ nữ mang thai, việc giảm số lượng hoặc chức năng của tiểu cầu rất nguy hiểm bởi tình trạng chảy máu và rối loạn đông máu, tổn thương gan thận, xuất huyết não, phù phổi,... có thể xảy ra, đặc biệt là lúc sinh nở. Ngoài ra, những bé sinh ra từ bà mẹ tiểu cầu hạ có thể bị thiếu hụt tiểu cầu trong những ngày đầu, thậm chí vài tuần sau sinh. 

BS. Nguyễn Quang Tuấn - Trưởng khoa Truyền nhiễm cho biết: Điều trị bệnh nói chung và sốt xuất huyết nói riêng cho phụ nữ mang thai thường rất khó khăn. Cần phải theo dõi chặt chẽ tại các cơ sở y tế có đầy đủ các chuyên khoa khác cùng phối hợp như sản, huyết học, hồi sức,... để xử trí kịp thời khi có biến chứng xảy ra.

Trong quá trình điều trị, thận trọng trong việc chỉ định dùng thuốc (truyền dịch, truyền máu, thuốc hạ sốt, kháng sinh,...) vì ảnh hưởng của nó đối với thai. BS. Tuấn cảnh báo, để tránh nguy hiểm cho cả mẹ và con, khi có biểu hiện sốt, chị em có thai cần đi khám ngay. Đặc biệt, nếu nghi ngờ SXHD, phải nhập viện để được theo dõi và điều trị kịp thời. 

Các chuyên gia chia sẻ, phụ nữ đang mang thai cần cố gắng tránh mắc bệnh SXHD, để làm được điều đó nên mặc quần áo dài, chân đi tất, ngủ màn tuyệt đối, thoa kem tránh muỗi đốt, dùng hương muỗi, bình xịt muỗi,... để đuổi và diệt muỗi. Nên tích cực tham gia và vận động mọi người cùng tham gia vệ sinh môi trường ở nơi mình đang sinh sống để góp phần phòng chống SXHD.

Click đọc ngay…

Mất kinh, mệt mỏi và những thay đổi như: hay chóng mặt, xúc động, buồn nôn,... là những dấu hiệu sớm nhất để người phụ nữ nhận biết mình đã có thai. Khi đó bạn nên đến các cơ sở y tế chuyên khoa để khám và được tư vấn những kiến thức về chăm sóc sức khỏe cả mẹ và thai nhi trong suốt thời kỳ mang thai cũng như sinh nở được an toàn. 

Mất kinh 

Đây là dấu hiệu đầu tiên của thời kỳ thai nghén. Tuy nhiên, nếu các kỳ kinh của bạn không đều hoặc nếu bạn căng thẳng, làm việc quá sức cũng có thể gây chậm kinh. 

Bạn cũng có thể ra một chút máu xung quanh thời điểm bạn thường có kinh sau khi bạn đã thụ thai. Ra máu rải rác hay ít có thể là báo hiệu đầu tiên về tình trạng có thai. Ra máu ít không giống như chu kỳ kinh nguyệt bình thường mà do trứng làm tổ ở nội mạc tử cung gây ra. 

Sự thay đổi của ngực 

Khi có thai bạn sẽ có cảm giác căng hai đầu vú, vú nhạy cảm hơn, dễ đau khi đụng chạm. Hai tuần sau khi thụ tinh, vú và núm vú bắt đầu to ra, quầng vú cũng sẫm màu hơn. Dấu hiệu này là do sự gia tăng các hormon trong các tuần lễ đầu tiên khi cơ thể bạn chuẩn bị nuôi dưỡng thai nhi. 

Mệt mỏi 

Hầu hết phụ nữ mới có thai đều cảm thấy mỏi mệt. Đó là do sự gia tăng hormon Progesterone trong cơ thể. Ngoài ra do cơ thể phải tạo ra nhiều máu hơn để đem chất dinh dưỡng đến cho thai. Vì thế tim phải làm việc nhiều hơn để thích ứng với sự tăng cung lượng máu, gây ra cảm giác mệt. Tuy nhiên, có một số ít người hoàn toàn cảm thấy không mệt mỏi. 

Hay chóng mặt, buồn nôn, dễ xúc động 

Vì lúc này cơ thể phải tăng lượng tuần hoàn nên bạn có thể sẽ cảm thấy chóng mặt đặc biệt khi hoạt động mạnh hoặc thay đổi tư thế nhanh. Có cảm giác buồn nôn hoặc nôn khi thấy hoặc ngửi thấy mùi một số thứ như rượu, cà phê, thuốc lá, cá...và thèm ăn đồ chua, ngọt,... Có một số người có cảm giác như bị ốm. 

Hiện tượng này có thể bắt đầu một vài tuần sau khi thụ thai hoặc thậm chí chỉ sau vài ngày. Ngoài ra khi có thai người phụ nữ thường hay dễ xúc động, thay đổi tâm lý. 

Khi bạn thấy mình chậm kinh hoặc mất kinh, hoặc có thể có một trong các dấu hiệu khác như mệt mỏi không rõ lý do, hay có cảm giác chóng mặt, buồn nôn,... thì nên đến cơ sở y tế chuyên khoa khám để xác định xem mình có thai hay không. 

Đơn giản hơn, bạn có thể mua dụng cụ thử thai tại nhà bằng que thử thai ở bất kỳ nhà thuốc nào. Khi que thử có kết quả là bạn đã có thai thì bạn nên đến cơ sở y tế để đăng ký khám theo dõi thai theo định kỳ. 

Bác sĩ Thu Lan

Click đọc ngay…